Câu 1:

Nêu ứng dụng của định luật bảo toàn động lượng trong hoạt động thể dục thể thao.

Xem trả lời

- Định luật bảo toàn động lượng:       m1v1   +   m2v2    =  const  
- Ứng dụng:
+ Hiện tượng nhường động lượng của phần thân người cho phần tay hoặc chân nhằm tăng vận tốc của tay, chân hoặc phần ở xa.                                                                     
+  Ở các môn ném, đẩy trong điền kinh: vào khoảng thời gian ngay trước khi dụng cụ rời tay, chuyển động của khớp vai được hãm chậm lại đột ngột (giảm động năng) để chuyển phần động lượng này cho tay giữ dụng cụ (tăng động lượng của tay) khiến vận tốc của tay và dụng cụ ngay trước khi rời tay đột ngột tăng lên.  
+ Các cử động ngược chiều của hai nửa cơ thể được dùng làm chi tiết kĩ thuật động tác, giúp nâng cao thành tích thi đấu của vận động viên.                          
+ Cử động ngược chiều của hai nửa cơ thể liên quan đến vẻ đẹp của động tác, làm cho tư thế động tác có tính đối xứng cao hơn, gây ra xúc cảm mạnh mẽ hơn về cái đẹp, giúp đạt hiệu quả cao hơn về mặt thẩm mĩ.          

Câu 2:

Nêu tóm tắt vai trò của cơ trong hoạt động thể dục thể thao.

Xem trả lời

* Vai trò của cơ trong hoạt động thể dục thể thao.
- Cơ chủ vận: tham gia trực tiếp vào việc tạo ra chuyển động bằng hoạt động co cơ hướng tâm, sản ra lực chính đáp ứng được hoạt động đã dự tính. VD: Cơ hai đầu cánh tay hoạt đông làm gấp cẳng tay tại khớp khuỷu.                                                                       
- Cơ đối vận: Có tác dụng ngược chiều với cơ chủ vận, hãm hoặc làm chậm lại chuyển động, hỗ trợ ổn định khớp và hãm chi trong các chuyển động nhanh. VD: Cơ ba đầu ở mặt sau cánh tay, có tác dụng làm duỗi cẳng tay tại khớp khuỷu.          
- Cơ đồng vận: Làm tăng hiệu suất hoạt động của cơ chủ vận, trực tiếp hỗ trợ tạo ra chuyển động theo ý muốn hay gián tiếp hỗ trợ ổn định một tiết cơ thể hoặc ngăn chặn những chuyển động không mong muốn. VD: Cơ gấp cổ tay và cơ duỗi cổ tay, giúp bàn tay có thể cử động về phía bên so với ngón cái (dạng bàn tay).                   
- Tóm lại mỗi cơ trong cơ thể chỉ có khả năng kéo xương mà không thể đẩy được, cho nên các cơ tồn tại dưới dạng cặp với chức năng đối lập nhau đưa lại khả năng thực hiện được nhiều thứ chuyển động khác nhau.                   

Câu 3:

Mô tả tóm tắt các loại đòn bẩy trong cơ thể. Cho ví dụ minh họa.

Xem trả lời

* Các loại đòn bẩy trong cơ thể.       
- Đòn bẩy loại thứ nhất: Ở đòn bẩy  này, lực cơ và lực cản tác dụng ở hai phía đối nhau của điểm tựa đòn bẩy, hệ số lợi cơ của đòn bẩy nhỏ hơn 1, đòn bẩy bị thiệt về lực trên 8 lần. VD: Loại đòn bẩy mà thanh đòn bẩy là cẳng tay và bàn tay.
- Đòn bẩy loại thứ hai: Ở loại  này, lực cơ và lực cản tác dụng dụng ở cùng một phía của điểm tựa đòn bẩy nhưng cánh tay đòn của lực cơ lớn hơn cánh tay đòn của lực cản, hệ số lợi cơ của đòn bẩy lớn hơn 1, đòn bẩy được lợi về lực. VD: Loại đòn bẩy mà thanh cứng là phần bàn chân.
- Đòn bẩy loại thứ ba: Ở loại này, lực cơ và lực cản đều tác dụng ở cùng một phía của điểm tựa đòn bẩy với cánh tay đòn của lực cơ ngắn hơn cánh tay đòn của lực cản, hệ số lợi cơ của đòn bẩy nhỏ hơn 1, đòn bẩy bị thiệt về lực hàng chục lần. VD. Loại đòn bẩy mà thanh cứng là cẳng tay và bàn tay.

Câu 4:

Nêu các biện pháp có thể làm giảm động năng của vật đang chuyển động.

Xem trả lời

* Các biện pháp có thể làm giảm động năng của vật đang chuyển động.
- Sử dụng bề mặt tiếp xúc càng lớn càng tốt lúc bắt vật thể hoặc tiếp đất.
- Sử dụng khoảng cách dìu vật thể càng dài càng tốt. Việc này có thể thực hiện thông qua chuyển động của các phần cơ thể, thông qua sự biến dạng của các phần cơ thể hoặc chuyển động của toàn cơ thể.
- Sử dụng phần khối lượng cơ thể tham gia vào việc bắt hoặc tiếp đất càng lớn càng tốt.
- Điều chỉnh vị trí của trọng tâm cơ thể để có được sự kiểm soát về mặt động lực học.
- Sử dụng các vật liệu khác với cơ thể người để thực hiện các điểm từ 1 đến 4 (các loại găng tay, tấm đệm …).

Câu 5:

Nêu tóm tắt nguyên lí đường tăng tốc tối ưu và nguyên lí lực ban đầu.

Xem trả lời

* Tóm tắt nguyên lí đường tăng tốc tối ưu:      
- Trong vận động thể thao, để có được vận tốc cuối cùng lớn phải chú ý đến điều kiện của từng môn thể thao, mức độ phát triển cơ bắp, khả năng phối hợp vận động của vận động viên để kéo dài đoạn đường tăng tốc một cách thích hợp.
- Độ dài đường tăng tốc tối ưu phụ thuộc theo quy luật tỉ lệ nghịch với tỉ số giữa lực hãm tốc và lực tăng tốc, khi tăng lực hãm, đường tăng tốc bị giảm đi.
- Đường tăng tốc là một tiêu chuẩn cho việc sử dụng lực. Nó luôn phải là đường thẳng hoặc đường cung mà không được có dạng lượn sóng hoặc gấp khúc. Ở những môn thể thao tăng tốc quay vòng bằng cách quay nhiều vòng có thể tăng độ dài của đoạn đường tăng tốc.
* Tóm tắt nguyên lí lực ban đầu:
- Muốn vận tốc cuối ở một quá trình tăng tốc được lớn thì cần dùng biện pháp tạo đà rồi hãm chuyển động này để làm xuất hiện lực cơ tăng tốc ban đầu đủ lớn.
- Tạo đà phải thích hợp sao cho tỉ lệ giữa lực hãm và lực tăng tốc gần bằng 1/3. Tạo đà quá mạnh hoặc quá yếu đều làm suy yếu quá trình tăng tốc, không thu được vận tốc tăng tốc cuối lớn.

Câu 6:

Nêu ứng dụng của định luật II và III Newton trong hoạt động thể dục thể thao.

Xem trả lời

- Định luật II:    + F = m.a                                                                                                             
                          + Xung lượng của lực: F.t = m. (v2 – v1)
+ Ứng dụng trong phòng ngừa chấn thương: Khi bàn tay chuyển động thực hiện cú va chạm với dụng cụ thể thao, bàn tay sẽ tiếp nhận lực. Làm tiêu tán bớt mức độ mạnh của lực nếu việc truyền lực diễn ra trên đoạn đường dài hơn, sẽ giảm được khả năng xảy ra chấn thương. VD: Sự tiếp nhận lực của bàn tay khi bắt một trái bóng; nếu tăng đoạn đường dìu bóng, thì lực quả bóng tác dụng vào tay người thực hiện yếu đi rất nhiều, khó có khả năng gây ra chấn thương.                                   
- Định luật III:               + F1 = - F2                                                           
+ Ứng dụng: Trong môn bơi, lực do người bơi sản ra tác dụng vào bục xuất phát làm xuất hiện lực đáp lại gọi là phản lực của bục. Lực này cùng phương, ngược chiều, bằng về cường độ với lực cơ, giúp cho người bơi chuyển động được vào nước.                

Câu 7:

Mô tả tóm tắt các kiểu hoạt động của cơ

Xem trả lời

* Các kiểu hoạt động của cơ:
- Co cơ hướng tâm: đầu xa của cơ di chuyển theo hướng tiến lại đầu gần của nó (giảm độ dài cơ) do lực co cơ lớn hơn lực cản bên ngoài, tốn nhiều năng lượng, vận tốc co cơ khác không. Có hai trường hợp:                                                                                                  
+ Co cơ hướng tâm mà mức tăng tiến của lực cơ được giữ không đổi. VD: Khi nâng bộ tạ gánh theo đúng thứ tự từ nhẹ đến nặng.
+ Co cơ hướng tâm mà động năng được giữ không đổi.
- Co cơ li tâm: đầu xa của cơ di chuyển ra xa so với đầu gần của nó (giãn độ dài cơ) do lực cơ nhỏ hơn lực cản bên ngoài, tốn ít năng lượng hơn nhưng làm đau cơ nhiều hơn, vận tốc co cơ khác không. VD: Động tác hạ xuống thấp một vật nặng.
- Co cơ tĩnh (co cơ đẳng trường): xảy ra khi vật thể gây ra lực cản không chuyển động, không có sự thay đổi độ dài cơ, lực cơ cân bằng với lực cản để duy trì tư thế, vận tốc co cơ bằng không. VD: Động tác hãm chữ thập trên vòng treo.               

Câu 8:

Nêu bốn nguyên lí và kĩ thuật cơ bản để đảm bảo an toàn trong khi ngã.

Xem trả lời

* Bốn nguyên lí và kĩ thuật cơ bản để đảm bảo an toàn trong khi ngã.
- Ở kĩ thuật ngồi xuống và lăn cần hạ thấp trọng tâm chung và cử động sao cho trọng lượng của cơ thể được phân bố đều trên diện tích rộng. Nếu cú ngã theo phương thẳng đứng thì động lượng cần chuyển từ phương thẳng đứng sang phương nằm ngang càng sớm càng tốt để giảm lực của cú ngã.
- Cú nghiên đổ của cơ thể được an toàn nhở sử dụng những phần nhô ra của cơ thể làm bề mặt đập xuống.
- Những đòn bẩy cơ xương của cơ thể hoạt động theo cơ chế duỗi có biên độ hoạt động rộng hơn so với những đòn bẩy theo cơ chế gấp. Vì thế  khi chân và tay đập vào bề mặt lúc ngã xuống cần được chuận bị sẵn để tiếp xúc bằng tư thế duỗi gần. Phải chú ý không duỗi quá mức để tránh khả năng làm khớp bị cứng lại và gây cản trở cử động gập của các chi. Đối với khớp có góc hơi nhỏ hơn 1800 thì có thể phân tán lực do cú ngã gây ra bằng cách gập từ từ tay hoặc chân.
- Nếu trong khi rơi, quá trình tiếp đất được thực hiện bằng bàn chân thì người thực hiện phài đưa tâm sức nặng của cơ thể đến vị trí ở phía trên của hai bàn chân để có lợi cho quá trình tiếp nhận lực của khớp cổ chân, khớp gối và khớp hông.

Câu 9

Nêu tóm tắt nguyên lí xu hướng tối ưu và nguyên lí tổng hợp các động lượng thành phần.

Xem trả lời

* Tóm tắt nguyên lí xu hướng tối ưu:          
- Nếu chỉ được phép thực hiện hết đoạn đường tăng tốc trong khoảng thời gian ngắn nhất thì ở  ngay phần đầu của đoạn đường tăng tốc đó, lực cơ tăng tốc có cường độ tối đa phải phát huy hiệu lực của nó. Đây là quá trình tăng tốc diễn ra theo xu hướng giảm.
- Nếu đòi hỏi phải thu được vận tốc cuối cùng tối đa sau khi đã thực hiện hết quãng đường tăng tốc đã biết thì lực cơ tăng tốc có cường độ tối đa chỉ được phát huy tác dụng và phần cuối của đoạn đường tăng tốc đó. Đây là quá trình tăng tốc diễn ra theo xu hướng tăng.
* Tóm tắt nguyên lí tổng hợp các động lượng thành phần:
- Ở những động tác cần có vận tốc chung của cơ thể tối đa vào một thời điểm cần phải lưu ý phối hợp đúng về thời gian đối với những phần cơ thể có khối lượng lớn, tương ứng với động lượng lớn và tránh làm giảm độ dài đường tăng tốc của khối lượng chính tham gia tăng tốc này.
- Lưu ý phối hợp về lực: tham gia vào quá trình tăng tốc có nhiều nhóm cơ: có nhóm tham gia sớm, có nhóm tham gia muộn hơn nhưng tất cả đều phải vừa vặn ngừng tác dụng vào thời điểm cần vận tốc chung cực đại.
- Lưu ý phối hợp về vận tốc: vào thời điểm cần vận tốc chung cực đại, vận tốc của trọng tâm tất cả các phần cơ thể tham gia tăng tốc cũng phải cực đại và được hướng cùng chiều.
 

Thăm dò ý kiến

Bạn thích nhất nội dung nào trên Website Sinh học?

Kho tài liệu điện tử

Tin tức được cập nhật liên tục

Video hướng dẫn rất chi tiết

Hệ thống trắc nghiệm linh hoạt

Bộ đếm

  • Đang truy cập: 12
  • Hôm nay: 1116
  • Tháng hiện tại: 30226
  • Tổng lượt truy cập: 1974108